Ελληνική ιδεολογία

Emma Goldman
Έμμα Γκόλντμαν

Ο Μιχάλης Μπορνόβας στο Facebook συνόψισε την τρέχουσα κατάσταση ως εξής:

Το δόγμα του σοκ της Ναόμι Κλάιν το θυμόσαστε; Δείτε λοιπόν τί έγινε μέσα σε λίγα εικοσιτετράωρα:

1. Αναμένεται απόφαση του ΚΑΣ για τη μετακίνηση των αρχαίων του μετρό της Θεσσαλονίκης.

2. Ανακοινώνεται σχεδόν αθωωτική εισαγγελική πρόταση για την ΧΑ.

3. Εκτυλίσσονται στιγμές απρόκλητης αστυνομικής βίας, προπηλακισμού και εξευτελισμού άσχετων πολιτών, με κορύφωση τα γεγονότα στο Κουκάκι, όπου η αστυνομία επιχειρεί να δομήσει ψευδή κατηγορητήρια, που θυμίζουν 1961-63 (ή και 67-74).

4. Ψηφίζεται ένας φοροκλεπτικός, με αναδιανομή προς τα πάνω, κρατικός προϋπολογισμός.

5. Στην υπόθεση Novartis εμπλέκουν την υπόθεση Noor 1 , ως πιθανή σκευωρία του ίδιου αυτουργού (Ρασπούτν).

6. Ο Ερντογαν αλωνίζει ανενόχλητος.

Κι όλ’ αυτά δεν γίνονται τυχαία, σχεδόν ταυτόχρονα, μια και δεν υπάρχει ένας στιβαρός αντιπολιτευτικός φορέας να συσπειρώσει την οργή των πολιτών.
Η καινούργια ΤΙΝΑ είναι: «σιωπάτε και αποδεχτείτε την δική μας κανονικότητα.»

Υπάρχουν συλλογικότητες πέρα απ’ τα πολιτικά κόμματα. Ξαραχνιάστε τις, στελεχώστε τις, κάντε κάτι.

Αλλιώς το μέλλον θα γίνει ζοφερότερο.

Ας σκεφτούμε ότι πολύ μεγάλο μέρος της ελληνικής κοινωνίας επικροτεί την άνομη έκρηξη αστυνομικής βίας και θηριώδους καταστολής που ζούμε από την εβδόμη Ιουλίου. Ικανή μερίδα της ελληνικής κοινωνίας επιθυμεί νόμο και τάξη με κάθε τίμημα και στέργει την καταστολή. Η γενικευμένη ανακούφιση με την οποία υποδέχεται ο ελληνικός λαός τον αυταρχισμό, ιδίως όταν πλήττει μετανάστες, πρόσφυγες, Τσιγγάνους, αναρχικούς ή και κουλτουριάρηδες, δεν προκλήθηκε από την κυβερνητική αλλαγή: η κυβερνητική αλλαγή καλείται να την εξυπηρετήσει.

Ο ελληνικός λαός, που κανένας δεν πρέπει να βρίζει αλλά φευ, έχει διαμορφώσει εδώ και αιώνες μια ιδεολογία μέσα από το σταθερά πολύ συντηρητικό ελληνικό σχολείο, την ελλαδική Ορθόδοξη Εκκλησία και τις θρησκευτικές οργανώσεις, καθώς και την άκαμπτη δομή και εξουσιαστική λειτουργία της μεσογειακής οικογένειας. Αυτή η ιδεολογία έχει εμποτίσει και τους αριστερούς, τους πιο παραδοσιακούς τουλάχιστον, ενώ με τους όρους της γίνεται σχεδόν κάθε συζήτηση στην ελληνική κοινωνία. Τα χαρακτηριστικά της είναι τα εξής:

α. Η οικογένεια παραμένει υπέρτατη αυθεντία και εξουσία στον ιδιωτικό βίο αλλά και στον δημόσιο βίο και στην πολιτική  (…).

β. Η ιδεολογία αυτή είναι αόριστα και συγκεχυμένα φαλλοκρατική-μιλιταριστική αλλά και συγκρουσιολάγνα: ρητορικώς όλα είναι όπλα, αγώνας, αίμα, πάλη, μάχη, πόλεμος. Μακεδονικές οπερέτες ή πιστολέρο τύπου Κατσιφάς (και η μετέπειτα αγιοποίησή τους) εκτονώνουν με λιγότερο ή περισσότερο βάρβαρο τρόπο αυτή τη μπραβούρα.

γ. Είναι ιδεολογία θρησκευτική με την υλιστική έννοια: στον ιδιωτικό βίο ο Έλληνας χρησιμοποιεί το θείο σαν πλούσιο μακροθειό ή σαν επιδεκτικό λαδώματος υπάλληλο· στον δημόσιο βίο, η θρησκευτικότητα διαπιστεύει την ελληνικότητα, πράγμα σημαντικό αφού

δ. Για την ελληνική ιδεολογία, ο Άλλος είτε ενσωματώνεται, αφού συμμορφωθεί εξωτερικά, είτε απορρίπτεται. Η δολοφονία του Ζακ Κωστόπουλου και η πρόσληψή της σκιαγραφούν με στυγερό τρόπο τα όρια της απόρριψης αυτής.

ε. Η ελληνική ιδεολογία είναι έντονα τοπικιστική και ιδιότυπα ατομικιστική. Για τον Έλληνα υπάρχει η πάρτη μου, το σόι μου, άντε το χωριό μου το πολύ πολυ και όλοι οι υπόλοιποι να πάτε στον διάολο· θα ζήσω με γνώμονα τη γνώμη του κόσμου, αλλά ο «κόσμος» είναι το σόι και οι συγχωριανοί μου. Εξού και η πολύτιμη λειτουργία της ομερτάς και της υποκρισίας, τα «κάνε ό,τι θες αλλά μη μας το λες», «μακριά από πάνω μας κι όπου θέλει ας πάει» κ.ο.κ.

Τώρα πια λοιπόν, που η ιδεολογία αυτή ξαναεπελαύνει αναντίλεκτη, όντως «επιστρέφουμε στη λογική της αστυνόμευσης, της περιχαράκωσης, του αυταρχικού ετεροκαθορισμού. Σε αυτές τις περιπτώσεις το πρώτο θύμα είναι η ελευθερία […]. Το δεύτερο θύμα είναι η αξιοπρέπεια […]. Το τρίτο θύμα είναι κάθε είδους ευαισθησία και κάθε είδους ευάλωτοι και ευαίσθητοι άνθρωποι. Το τελευταίο και ξεμοναχιασμένο θύμα είναι η χαρά. Ολονών.»

Γιατί όμως ο αστυνόμος ενσαρκώνει στην εποχή μας τον ήρωα αυτής της σαφώς διαχρονικής ιδεολογίας; Νομίζω επειδή είναι στρατιώτης, ειδικά στην εξόφθάλμα στρατικοποιημένη αστυνομία του 21ου αιώνα. Ο εχθρός που πολεμάει ο λαϊκός αυτός στρατιώτης είναι βεβαίως αυτός που πραγματικά ή συμβολικά εναντιώνεται στο α. (η πουτάνα, ο πούστης που ψωνίζεται), στο β. (ο διεθνιστής, ο αναρχικός, οι υπαρξισταί κι ιδεολόγοι…), στο γ. (άθεοι κτλ.), στο δ. (τρέχα γύρευε) ― και ούτω καθεξής.

Το θλιβερό και τεκμηριωμένα επικίνδυνο είναι πως δεν υπάρχει οργανωμένο αντίπαλο δέος απέναντι σε αυτή την ελληνική ιδεολογία, την Έχιδνα που επωάζει φασισμούς κι αυταρχισμούς, ετεροκαθορισμό, συντηρητισμούς και αντίδραση, βία, καταστολή και καταπίεση από καταβολής ελληνικου κράτους. Υπάρχουν συλλογικές προσπάθειες, είτε συνδικαλιστικές είτε εξωραϊστικές είτε κινηματικές, που της εναντιώνονται αλλά μόνο σε τοπικό επίπεδο και συνήθως μονοθεματικά. Χρειάζεται κάτι άλλο, ίσως κάτι σαν αυτό.

Μια σκέψη σχετικά μέ το “Ελληνική ιδεολογία

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Σύνδεση με %s